Köpek Aşıları: Yaşa Göre Takvim ve Fiyatları
Kısa cevap: yavru köpeklerde köpek aşı takvimi genellikle 6-8. haftada ilk karma aşıyla başlar, 3-4 hafta arayla iki ya da üç tekrar yapılır, 12. haftadan sonra kuduz aşısı eklenir ve ardından yılda bir rapel (tekrar) ile devam eder. Aşılardan önce iç parazit ilacının verilmesi ve köpeğin o gün sağlıklı olması şart. Fiyatlar şehre, kliniğe ve aşının markasına göre değişiyor; karma aşılar genellikle kuduz aşısından pahalıdır.
İlk köpeğimi eve aldığımda elimde tek bir yavru köpek karnesi vardı ve içindeki kaşelerin ne anlama geldiğini çözmem haftalar sürdü. O yüzden bu yazıyı, "veterinere gittim ama aklımda soru işareti kaldı" diyen biri için yazıyorum.
Neden bu kadar sıkı bir takvim gerekiyor?
Yavru köpek, anne sütüyle birlikte annesinin bağışıklığını da alır. Bu koruma yaklaşık 6-8. haftadan itibaren zayıflamaya başlar ama tam olarak ne zaman bittiğini bilemeyiz. İşte bu belirsizlik yüzünden aşı tek doz değil, seri halinde yapılır: birinci doz anne bağışıklığına takılıp etkisiz kalırsa ikinci veya üçüncü doz devreye giriyor. Ben ilk köpeğimde "bir aşı yapıldı, iş tamam" diye düşünüp ikinci dozu iki hafta geciktirdim; veteriner seriye baştan başlamamızı önerdi. O yüzden tarihleri telefona hatırlatıcı olarak kurmanızı çok ciddi şekilde tavsiye ederim.
Yaşa göre örnek aşı takvimi
| Yaş | Yapılan işlem |
|---|---|
| 3-4 hafta | İlk iç parazit ilacı (aşılardan önce tekrarlanır) |
| 6-8 hafta | 1. karma aşı (parvovirüs, gençlik hastalığı, hepatit, parainfluenza vb.) |
| 9-11 hafta | 2. karma aşı |
| 12-14 hafta | 3. karma aşı + kuduz aşısı |
| 15-16 hafta | Gerekiyorsa son karma dozu, bölgeye göre ek aşılar |
| 1 yaş civarı | Karma + kuduz rapeli |
| Her yıl | Yıllık rapel, dışkı kontrolü, genel muayene |
Bu tablo bir şablon; veterinerinizin kullandığı aşı markasına, köpeğinizin geldiği ortama (barınak, sokak, üretici) ve yaşadığınız bölgeye göre doz sayısı değişebilir. Sokaktan aldığınız, geçmişi bilinmeyen bir yetişkin köpekte ise takvim yeniden kurulur: karma aşı yapılır, 3-4 hafta sonra tekrarlanır, kuduz eklenir ve yıllık rapele geçilir.
Bölgeye ve yaşam tarzına göre ek aşılar
- Bordetella / kennel cough: pansiyona bırakılan, köpek parkına giden, eğitim gruplarına katılan köpeklerde mantıklı.
- Leishmania: tatarcık sineğinin yoğun olduğu bölgelerde veteriner önerisiyle, test sonrası uygulanır.
- Leptospiroz: çoğu karma aşının içinde bulunur; kırsalda, su kenarında yaşayan köpeklerde önemi artar.
Fiyatlar konusunda gerçekçi olun
Net bir liste vermek doğru olmaz, çünkü aşı fiyatları klinikten kliniğe, ilaç ithalat maliyetlerine ve şehre göre ciddi biçimde farklılaşıyor. Benim gözlemim şu: karma aşı, kuduz aşısının belirgin şekilde üzerinde bir fiyata sahip oluyor; muayene ücreti bazı kliniklerde aşıya dahil, bazılarında ayrı yazılıyor. En sağlıklısı, ilk telefonda "yavru için tam aşı programının toplam maliyeti nedir, muayene ve parazit ilacı dahil mi?" diye sormak. Ben bunu sorduğum için iki klinik arasında ciddi bir fark gördüm ve karnede kaşe eksikliği yaşamadan uygun olanı seçtim.
Aşı gününde nelere dikkat ediyorum
- Aşıdan birkaç gün önce iç parazit ilacını veriyorum (veterinerin verdiği doz ve zamanla).
- İshal, kusma, halsizlik, öksürük varsa aşıyı erteliyorum. Hasta bedene aşı yapılmaz.
- Aşıdan sonra 20-30 dakika klinikten çıkmıyorum; nadir de olsa alerjik tepki ilk dakikalarda çıkar.
- O gün banyo, uzun yürüyüş, yoğun oyun yok. Hafif uyku hali ve iştahsızlık bir gün sürebilir, ikinci günde geçmiyorsa arıyorum.
- Her uygulamayı karneye kaşe ve tarihle işletiyorum; ayrıca telefonuma fotoğrafını çekiyorum.
Aşı süreci ile eğitim ve sosyalleşme çakışıyor mu?
Evet ve bu, yeni köpek sahiplerinin en çok sıkıştığı yer. Aşılar tamamlanana kadar köpeği sokak zeminine, tanımadığınız köpeklerin gezdiği parklara indirmemek gerekiyor; ama sosyalleşme penceresi de tam bu dönemde açık. Ben ara çözüm olarak şunları yaptım: kucakta sokak sesi dinletme, evde farklı zeminler ve seslerle tanıştırma, aşıları tam olan tanıdık köpeklerle kontrollü buluşmalar. Bu dönemde ev içinde temel komutlara başlamak da mümkün; otur, kal, gel çalışmaları yavrunun zihnini yorar ve enerjisini boşaltır. Tasma alıştırmasını da evde baş